در دنیای الکتریسیته، جریان برق مانند یک مسافر عجول است که همیشه «مسیر راحتتر» یا همان مسیر با کمترین مقاومت را برای حرکت انتخاب میکند. وقتی صاعقه یا یک منبع الکتریکی با آب برخورد میکند، طبق انتظار باید تمام موجودات زنده آن محیط از بین بروند، اما پدیده برقگرفتگی ماهی در آب به ندرت اتفاق میافتد.
انتخاب مسیر کممقاومت توسط جریان
کلید معما در یک قانون ساده فیزیک است: بدن ماهی نسبت به آب اطرافش، مقاومت الکتریکی بیشتری دارد. همانطور که در تصویر آموزشی استودیو برقاب میبینید، خطوط جریان برق وقتی به ماهی میرسند، ترجیح میدهند از «مسیر آب» که رساناتر است عبور کنند و ماهی را دور بزنند. در واقع، بدن ماهی مانند یک مانع عمل میکند و برق از اتوبانِ روانتر (آب یونیزه شده) به راه خود ادامه میدهد.
نقش اختلاف پتانسیل در برقگرفتگی ماهی در آب
دلیل دوم به «اختلاف ولتاژ» برمیگردد. برای اینکه برقگرفتگی رخ دهد، باید بین دو نقطه از بدن تفاوت ولتاژ وجود داشته باشد تا جریان از یک نقطه وارد و از نقطه دیگر خارج شود. وقتی ماهی در آب شناور است، تمام بدن او در یک سطح ولتاژ قرار دارد و چون با زمین (ارت) تماسی ندارد، جریانی از داخل بدنش عبور نمیکند. به همین دلیل است که پدیده برقگرفتگی ماهی در آب در شرایط عادی رخ نمیدهد.
اگر دوست داری، سری «دانستنی برقاب» رو در بله دنبال کن.
چه زمانی ماهیها دچار برقگرفتگی میشوند؟
اگرچه طبیعت از ماهیها محافظت میکند، اما این ایمنی مطلق نیست. اگر ماهی بسیار بزرگ باشد یا در نزدیکی مستقیم منبع ولتاژ بسیار قوی قرار بگیرد، ممکن است اختلاف پتانسیل در طول بدن بزرگ او ایجاد شده و بخشی از جریان از بدنش عبور کند. با این حال، در اکثر موارد، ساختار فیزیکی آب و بدن ماهی، مانع از یک حادثه مرگبار میشود.
نتیجهگیری: هوشمندی در طراحی طبیعت
بررسی علت عدم برقگرفتگی ماهی در آب به ما یادآوری میکند که جریان الکتریسیته همیشه قابل پیشبینی است. جریان برق مسیری را میرود که کمترین مانع را داشته باشد و در بیشتر مواقع، آن مسیر بدنِ مقاومِ ماهی نیست. دانستن این نکات علمی از سوی تیم برقاب، نه تنها دانش ما را افزایش میدهد، بلکه درک بهتری از رفتارهای ایمنی برق در محیطهای آبی به ما میبخشد.
یشتر بخوانید : راهنمای خیساندن میوه و سبزیجات برای 60٪ صرفهجویی در آب
ایتا
